Deklaratë e përbashkët mbi projektvendimin për ndryshime në Rregulloren e Kuvendit të Shqipërisë
Tiranë, 13 Mars 2026
Një koalicion prej 31 organizatash të shoqërisë civile, përfshirë AIS / Open Data Albania, kanë reaguar me një deklaratë të përbashkët duke ngritur shqetësime lidhur me Projektvendimin për Ndryshimin e Rregullores së Kuvendit të Shqipërisë. Deklarata fokusohet në dy çështje kryesore: procedurën e përshpejtuar për legjislacionin që lidhet me integrimin europian, si dhe mungesën e transparencës dhe garancisë së konsultimit publik brenda kësaj procedure.
Mbi Procedurën e Përshpejtuar – Projektvendimi parashikon një procedurë automatike të përshpejtuar për të gjithë legjislacionin që lidhet me integrimin në BE. Ndërsa një mekanizëm i tillë mund të justifikohet duke pasur parasysh volumin dhe ritmin e negociatave të anëtarësimit, koalicioni paralajmëron se modeli aktual anashkalon shqyrtimin parlamentar rast pas rasti dhe nuk përcakton një afat minimal për shqyrtimin e komisionit – duke krijuar një rrezik që përshpejtimi të kthehet në rregull dhe jo në përjashtim.
Mbi Konsultimin me Shoqërinë Civile dhe Transparencën – Projektvendimi nuk përmban dispozita që garantojnë konsultimin me shoqërinë civile, përfshirjen e ekspertëve apo transparencën publike në kuadër të procedurës së përshpejtuar. Lënia e konsultimit vetëm në diskrecionin e komisioneve parlamentare mbetet larg një mekanizmi institucional të strukturuar dhe ul parashikueshmërinë e procesit legjislativ.
Rekomandime – Koalicioni i bën thirrje Kuvendit që, përpara miratimit të projektvendimit, të përfshijë këto garanci:
- Procedura e përshpejtuar duhet të kërkojë një vendim të arsyetuar parlamentar për çdo projektligj të veçantë dhe të mos zbatohet automatikisht.
- Duhet të garantohet një periudhë minimale shqyrtimi në komisione prej të paktën dhjetë ditësh pune, edhe në rastet kur aplikohet procedura e përshpejtuar.
- Duhet të parashikohet konsultim publik i strukturuar, përfshirë publikimin e projektakteve në platformën e-Parliament, si dhe mekanizma të posaçëm që të sigurojnë se përshpejtimi i procedurës nuk cenon cilësinë e konsultimit.
- Duhet të sigurohet transparencë e plotë përmes publikimit të relacionit shpjegues dhe të tabelave të përputhshmërisë me acquis të BE-së.
- Duhet të garantohet dhe të forcohet roli dhe kapaciteti i komisioneve parlamentare sektoriale në shqyrtimin e legjislacionit që lidhet me integrimin në Bashkimin Evropian.
Organizatat Nënshkruese:
- Qendra Shkencë dhe Inovacion për Zhvillim (SCiDEV)
- Albanian Woman in Audiovisual (AWA)
- Partners Albania
- Akademia e Studimeve Politike (ASP)
- Qendra për Studimin e Demokracisë dhe Qeverisjes (CSDG)
- Qendra “Aleanca Gjinore për Zhvillim” (GADC)
- Komiteti Shqiptar i Helsinkit (KSHH)
- Qendra Shqiptare për Kërkime Ekonomike (ACER)
- Instituti i Studimeve Politike (ISP)
- Aleanca Kundër Diskriminimit LGBTI
- Qendra për të Drejtat e Fëmijëve në Shqipëri (CRCA-ECPAT Shqipëri)
- BIRN Albania
- Asociacioni i Gazetarëve të Shqipërisë (AGSH/AJA)
- Instituti për Demokraci dhe Ndërmjetësim (IDM)
- Faktoje
- Rrjeti Erasmus Tirana (ESN Tirana)
- Fondacioni “Së Bashku”
- Instituti për Bashkëpunim dhe Zhvillim (CDI)
- Instituti Shqiptar i Shkencës / Open Data Albania
- Rrjeti i Informimit dhe Qytetarisë Aktive
- Këshilli Shqiptar i Medias (KSHM)
- Qendra Për Studime të Krahasuara dhe Ndërkombëtare (QSKN)
- Qendra Amfora
- Qëndresa Qytetare
- Qendra Shqiptare për Gazetari Cilësore (ACQJ)
- Shoqata Together for Life (TFL)
- Qendra “Strehëza Edlira Haxhiymeri”
- Rrjeti i Grave – Barazi në Vendimmarrje
- Qendra për Mbrojtjen e Mjedisit dhe Zhvillim të Qëndrueshëm – All Green Centre
- Lëvizja Europiane në Shqipëri (EMA)
- AWEN – Rrjeti i Fuqizimit të Gruas në Shqipëri